Minister cyfryzacji Krzysztof Gawkowski w rozmowie z RMF FM potwierdził, że jego resort pracuje nad ustawą, która ma ograniczyć dostęp dzieci do mediów społecznościowych. Projekt ma być gotowy w ciągu kilku miesięcy, a Polska nie planuje wprowadzenia skanowania twarzy do weryfikacji wieku, jak ma to miejsce w Australii. Gawkowski wyraził sceptycyzm wobec metod biometrycznych, stawiając na rozwiązania, które chronią prywatność obywateli.
Kluczowe punkty planowanych zmian
- Polska nie wdroży biometrii – w przeciwieństwie do Australii, rozwiązanie oparte na skanowaniu twarzy nie jest rozważane w Polsce z uwagi na obawy o prywatność.
- Weryfikacja bez pełnej identyfikacji – priorytetem jest potwierdzenie wieku użytkownika bez ujawniania jego pełnych danych osobowych, na przykład w aplikacji mObywatel.
- Wybór metody przez obywatela – resort pracuje nad kilkoma metodami potwierdzania wieku, a użytkownik będzie mógł zdecydować, z której z nich skorzysta.
- Docelowa granica wieku to 15 lat – minister wskazuje, że australijskie 16 lat może być zbyt wysokim progiem; ostateczną decyzję podejmie Ministerstwo Edukacji po konsultacjach.
- Ochrona przed szkodliwymi treściami – nowe przepisy mają skuteczniej blokować dzieciom dostęp do stron z pornografią, zastępując obecne, łatwe do obejścia metody.
Jak będzie działać weryfikacja wieku?
Głównym wyzwaniem dla Ministerstwa Cyfryzacji jest opracowanie skutecznego i nieinwazyjnego sposobu potwierdzenia wieku użytkownika. Minister Gawkowski odciął się od pomysłu wzorowania się na Australii, gdzie stosuje się analizę biometryczną twarzy. Jego zdaniem wprowadzenie podobnego rozwiązania w Polsce byłoby niemożliwe i mogłoby wywołać kontrowersje oraz opór społeczny.
Zamiast jednej, narzuconej metody, resort stawia na model wyboru. Obywatel będzie mógł wybrać jedną z kilku opcji, na przykład użycie europejskiego portfela tożsamości cyfrowej, który ujawni jedynie informację „osoba pełnoletnia”, nie przekazując innych danych. Alternatywą mógłby być dowód osobisty z warstwą elektroniczną. Kluczowe jest zbudowanie zaufania – państwo nie ma wiedzieć, co konkretna osoba robi w sieci, a jedynie weryfikować, czy ma do tego prawo ze względu na wiek.
Dlaczego akurat 15 lat i co z czasookresem?
Choć finalna decyzja co do granicy wieku należy do Ministerstwa Edukacji Narodowej we współpracy z psychologami i rodzicami, minister Gawkowski opowiada się za limitem 15 lat. Jego zdaniem australijskie 16 lat może być zbyt wysokim progiem. Podkreśla również, że prace nad podobnymi przepisami w Australii trwały cztery lata, więc polski proces legislacyjny również wymaga czasu.
Wstępne założenia mówią o przygotowaniu projektu ustawy w ciągu kilku najbliższych miesięcy. Wcześniejsze doniesienia sugerowały, że nowe prawo mogłoby wejść w życie w 2027 roku. Termin ten zależy nie tylko od procesu legislacyjnego w Polsce, ale także od tempa wdrażania unijnych narzędzi, takich jak europejski portfel tożsamości cyfrowej. Bez tego skuteczna i bezpieczna weryfikacja wieku na dużą skalę byłaby trudna do zrealizowania.
Szerszy kontekst międzynarodowy
Polska nie jest odosobniona w swoich staraniach. Australia wprowadziła zakaz dla użytkowników poniżej 16. roku życia pod koniec ubiegłego roku. Francja również pracuje nad podobnymi regulacjami, rozważając granicę 15 lat, a Turcja prowadzi podobne działania. To pokazuje globalny trend w walce z negatywnymi skutkami nadmiernego i zbyt wczesnego korzystania z mediów społecznościowych przez dzieci i młodzież, takimi jak problemy ze zdrowiem psychicznym, cyberprzemoc czy uzależnienie.
W Polsce dyskusja na ten temat nabiera tempa. Plany Ministerstwa Cyfryzacji są zgodne z zapowiedziami Ministerstwa Edukacji, które rozważa zakaz używania telefonów podczas lekcji. Wszystko to składa się na kompleksową wizję większej ochrony najmłodszych w cyfrowym świecie. Sukces będzie zależał od znalezienia równowagi między bezpieczeństwem a wolnością oraz zaufaniem obywateli do państwa.